Bouwkosten in 2026: wat stijgt er, en hoe houdt u grip op uw budget?

Bouwen en verbouwen kost in 2026 merkbaar meer dan in 2020: de ABEX-index voor bouwkosten steeg van 833 naar 1.071 punten, of 28,6 % (ABEX, 2026). De rente op een woonlening van 25 jaar vast stond in oktober 2026 op 4,58 %. Uw budget houdt u in de hand met een offerte regel per regel, een vaste opleverdatum en betalen per afgewerkte fase.

Bouwt of verbouwt u in 2026, dan hoort u het overal: alles kost meer. Dat klopt, maar het helpt u pas als u weet wat er precies duurder is, hoeveel, en waar u zelf nog greep op hebt. In dit artikel zet ik de cijfers op een rij, met de bron erbij. Daarna leg ik uit wat u met uw algemene aannemer kunt bespreken, zodat uw budget onder controle blijft en u uw voorziene budget niet overschrijdt.

Hoeveel duurder zijn bouwen en verbouwen sinds 2020?

De beste maatstaf voor wat bouwen kost, is de ABEX-index. Die index volgt twee keer per jaar de kostprijs van een woning in aanbouw: de lonen op de werf en de prijs van de materialen. Experts en verzekeraars gebruiken hem om bouwprijzen van verschillende jaren te vergelijken.

Op 1 januari 2020 stond de index op 833 punten, op 1 juli 2026 op 1.071 (ABEX, 2026). Dat is 28,6 % meer op zes en een half jaar. Het grootste deel van die stijging viel in 2022, het jaar van de energiecrisis: van januari 2022 tot januari 2023 ging de index met 10,8 % omhoog. Sinds 2024 gaat het trager: van 1.041 in januari 2024 naar 1.071 in juli 2026, of 2,9 % op twee en een half jaar.

Voor u betekent dat: een offerte uit 2021 is vandaag geen goede richtprijs meer. Hebt u een oude raming of een oude offerte in de schuif liggen, reken dan met de prijzen van nu.

Wat betaalt u vandaag voor een woning en een lening?

Ook de woning zelf kost meer. Een huis in Vlaanderen kostte in 2020 gemiddeld 306.629 €, in 2025 was dat 380.655 €: 24,1 % meer. In de eerste negen maanden van 2026 lag het gemiddelde op 398.182 €, 3,5 % hoger dan in 2025 (Notarisbarometer van Fednot, 2026).

Daarbij komt de rente. In oktober 2026 betaalde u gemiddeld 4,58 % voor een woonlening met een vaste rente op 25 jaar, het hoogste peil in zowat 14 jaar (VRT NWS, 19 oktober 2026, cijfers van Immotheker Finotheker). Wie een woning koopt én verbouwt, leent dus meer, tegen een hogere rente. Dat ziet u ook in de leningen voor energierenovatie: bij Belfius ging de mediaan in Vlaanderen van 50.000 € in 2024 naar 75.000 € in 2025 (Immoweb en Belfius, 2026).

Waarom slim verbouwen op termijn rendeert

Van de Vlaamse woningen die in 2025 te koop stonden, had 22 % een EPC-label E of F (Immoweb en Belfius, 2026). Koopt u zo'n woning, dan geldt de renovatieverplichting: u moet binnen 6 jaar na de akte minstens label D halen. Die termijn was vroeger 5 jaar en is sinds 1 januari 2026 6 jaar, ook voor wie al een lopende verplichting had (Vlaanderen.be, 2026).

Wie de werken slim plant, haalt er op termijn het meest uit: eerst de structuur, het dak en de isolatie, daarna de afwerking. Zo doet u elk werk één keer, en hoeft u later niets open te breken om alsnog te isoleren. Hoe die volgorde u geld bespaart, leest u in mijn artikel over de volgorde van een totaalrenovatie.

Waar gaat een budget meestal over de schreef?

Voor 3 op 4 Belgen is renoveren stresserend. De grootste zorgen zijn onverwachte kosten en verborgen gebreken. En die zorg is terecht: 53 % van de renovaties gaat over het budget, meestal met 10 tot 20 % (Belfius-studie, 11 juni 2026, onderzoek door Profacts).

Uit wat ik op de werf zie, ontstaan die extra kosten bijna altijd op dezelfde plaatsen:

• een muur, balk of fundering die meer moet dragen dan u dacht;
• vocht, asbest of oude leidingen die pas zichtbaar zijn als de afwerking eraf is;
• een offerte met een groot totaalbedrag, zonder prijs per onderdeel, zodat niemand ziet wat erin zit;
• wijzigingen tijdens de werken, zonder dat iemand de meerprijs vooraf op papier zet.

Hoe houdt u grip op uw budget als u een algemene aannemer zoekt?

U kunt de prijzen op de markt niet sturen. Wat u wel in de hand hebt, zijn de afspraken met uw aannemer. Dit zijn de zeven die het meeste verschil maken.

Wat betekent dit voor uw bouwproject?

Bouwen en verbouwen kost meer dan vijf jaar geleden, en de lening ook. Net daarom loont het om uw budget van bij de start op papier te zetten: wat het werk kost, wat de btw is, welke premie u krijgt en hoeveel reserve u houdt. Ik zet die cijfers graag met u op een rij. U kunt hier direct uw plaatsbezoek aanvragen, dan neem ik snel contact met u op.

Bronnen

• ABEX, historiek van de ABEX-index, stand op 1 juli 2026.
• Fednot, Vastgoedbarometer 3de trimester 2026, 13 oktober 2026; Vastgoedbarometer T4 2025; persbericht 6 januari 2021.
• VRT NWS, Rente blijft maar stijgen: welke woonlening kies je nu best?, 19 oktober 2026.
• Immoweb en Belfius, De energieprestatie van het bestaande vastgoed in België, 17 maart 2026.
• Belfius, Nieuwe Belfius-studie legt renovatieparadox bloot, 11 juni 2026.
• Vlaanderen.be, Renovatieverplichting voor residentiële gebouwen, geraadpleegd op 3 november 2026.
• Test Aankoop, Btw voor werkzaamheden aan de woning, 9 februari 2026, en Prijsherzieningsclausules in aannemingscontracten, 22 september 2026.
• Bouwunie, Wijziging Mijn VerbouwPremie vanaf 1 maart 2026, 26 februari 2026.
• Dewaele, Wet Breyne, 5 oktober 2025.

Alle projecten bekijken

Lees ook

• Wat kost een totaalrenovatie in 2026?

  Op een prijs per vierkante meter kunt u zich niet baseren: twee gelijkaardige woningen lopen makkelijk met een derde uiteen. Wat uw totaalrenovatie kost,…

  Lees verder →
• Twee offertes vergelijken: acht vragen

  Twee offertes voor hetzelfde werk kunnen flink uiteenlopen, zonder dat een van beide te duur is. Meestal vergelijkt u gewoon niet hetzelfde. Met deze…

  Lees verder →
• Bouwen in fasen: wat nu en wat later?

  Niet iedereen kan alles in één keer. Met de juiste fasering breekt u uw eigen werk later niet open. Hier staat wat u nu…

  Lees verder →
• Ruwbouw of afwerking: waar zit uw geld echt in?

  Bouwheren onderschatten meestal de ruwbouw en overschatten de afwerking. Dat is jammer, want juist bij de ruwbouw kunt u later niets meer bijsturen, en…

  Lees verder →
• Totaalrenovatie met één aanspreekpunt

  Kiest u voor het grondig aanpakken van uw gehele woning in één aaneengesloten traject? Met één aannemer, één heldere planning en één vast aanspreekpunt…

  Lees verder →

Veelgestelde vragen

Stijgen de bouwkosten in 2026 nog?

Ja, maar trager dan in 2022. De ABEX-index ging van 1.056 punten op 1 januari 2026 naar 1.071 op 1 juli 2026, een stijging van 1,4 % op een half jaar (ABEX, 2026).

Wat is de ABEX-index?

Een index die twee keer per jaar de kostprijs van een woning in aanbouw meet, op basis van lonen en materialen. Experts en verzekeraars gebruiken hem om bouwprijzen over de jaren heen te vergelijken.

Mag een aannemer zijn prijs na de handtekening nog verhogen?

Alleen als het contract een herzieningsclausule bevat. Vraag dus voor u tekent of die erin staat en hoe ze berekend is. Bij een project onder de wet Breyne mag maximaal 80 % van de prijs herzienbaar zijn (Test Aankoop, 2026).

Hoeveel reserve houd ik best achter de hand?

Volgens de Belfius-studie van juni 2026 gaat 53 % van de renovaties over het budget, meestal met 10 tot 20 %. Bij een plaatsbezoek zeg ik u waar bij uw woning het risico op extra kosten zit, zodat u uw reserve gericht kunt inschatten.

Hoe snel kunt u een plaatsbezoek inplannen?

Meestal kom ik binnen een tot twee weken na uw aanvraag ter plaatse. U kunt uw plaatsbezoek hier aanvragen.